Artykuły

Tokio Fot.: Jan Kurek

Trzy tygrysy Azji — oczami architekta

„Potężny, dumny, silny kot o charakterystycznym umasz­czeniu jest dla krajów Dalekiego Wschodu ważnym symbolem. W Indiach, Chinach i kulturach azjatyckich to właśnie jego uznaje się za króla zwierząt. Symbolizuje władzę, siłę, wyraża tajemniczość i niezwykłą energię.

Wierzy się również, że zapewnia ochronę duchową: mówi się o tygrysie jako o zwierzęciu »niosącym światło«. Symbolika tygrysa azjatyckiego sięga jeszcze głębiej. W buddy­zmie uważany jest za symbol nauczyciela i przewodnika, a mnisi tybetańscy na zwierzę mocy wybrali właśnie prę­gowanego, olbrzymiego kota”

Trzy tygrysy Azji — oczami architekta Czytaj dalej

Akademicka Liga Debatancka. Wprowadzenie do debaty, 2 marca 2026 r. Fot.: Wioleta Łoś

Kultura dialogu — siła argumentu. Debaty oksfordzkie na PK

Akademicka Liga Debatancka, zainicjowana na Politechnice Krakowskiej przez Akademicki Inkubator Przedsiębiorczości, jest przykładem tego, jak klasyczna formuła debaty oksfordzkiej może zostać twórczo zaadaptowana do współczesnych realiów akademickich. Nie jest jedno­razowym wydarzeniem, lecz długofalowym projektem rozwojowym, który łączy elementy edukacyjne i rywalizację. Debaty dają szerokie spektrum kompetencji: od wystąpień publicznych, przez współpracę zespołową, po umiejętność analitycznego myślenia i konfrontacji z trudnymi pytaniami.

Kultura dialogu — siła argumentu. Debaty oksfordzkie na PK Czytaj dalej

Złomowisko Grafika: AI, promptował Jan Zych

Mieczysław Nosowicz — prekursor badań nad szkodliwym wpływem motoryzacji na środowisko w Polsce

Mieczysław Nosowicz prowadził na Politechnice Krakowskiej badania nad eksploatacją samochodów, zanim zaczęły obowiązywać w Polsce normy regulujące poziom dopuszczalnych toksycznych składników spalin. W tym roku minęło trzydzieści trzy lata od wprowadzenia w naszym kraju europejskich przepisów (EURO 1) w tym zakresie. Kraków wprowadził strefę czystego transportu 1 stycznia 2026 r.

Mieczysław Nosowicz — prekursor badań nad szkodliwym wpływem motoryzacji na środowisko w Polsce Czytaj dalej

Zasady otwartego dostępu Grafika: AI Gemini

Otwarta nauka na PK, czyli czego nam jeszcze potrzeba?

Politechnika Krakowska od lat wspiera ideę otwartej nauki, wdrażając rozwiązania sprzyjające otwartemu dostępowi do wyników badań. Na uczelni wprowadzono Politykę Otwartego Dostępu, utworzono repozytorium publikacji pracowników naukowych, doktorantów, studentów ; funkcjonuje też repozytorium danych badawczych RODBUK. Pracownicy naukowi PK mogą korzystać z programów otwartego publikowania, finansowanych w ramach licencji krajowych. Podejmowane są też działania edukacyjne — tworzy się i udostępnia materiały informacyjne na otwartych licencjach, m.in. w ramach szkoleń dla dydaktyków, kursów na platformie Delta, a także poprzez zasoby publikowane na stronie internetowej Biblioteki PK.

Otwarta nauka na PK, czyli czego nam jeszcze potrzeba? Czytaj dalej

Historia SKN Budownictwa Ogólnego PK

65 lat Studenckiego Koła Naukowego Budownictwa Ogólnego PK

W roku jubileuszu 80-lecia Politechniki Krakowskiej, 5 listopada 2025 r., w Galerii Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej przy ulicy Podchorążych 1, zaprezentowana została wystawa dokumentująca prawie 65-letni dorobek Studenckiego Koła Naukowego Budownictwa Ogólnego, działającego przy Katedrze Projektowania Architektoniczno-Budowlanego Politechniki Krakowskiej.

65 lat Studenckiego Koła Naukowego Budownictwa Ogólnego PK Czytaj dalej

Wspomnienie o Jerzym Ciesielskim — inżynierze, naukowcu

W tym szkicu chciałbym przybliżyć zawodową i naukową drogę dr. hab. inż. Jerzego Ciesielskiego. Byłem Jego studentem. Staż asystencki w Zakładzie Konstrukcji Sprężonych, w jednostce, z którą był związany, podjąłem w 1969 r. Od 1971 r. kontynuuję prace naukowo-badawcze Zakładu w zakresie oceny wpływu technologii sprężania na obiekty budowlane, zwłaszcza konstrukcje kołowo-symetryczne.

Wspomnienie o Jerzym Ciesielskim — inżynierze, naukowcu Czytaj dalej

Etyka badań naukowych grafika AI Jan Zych

Wiarygodność nauki

Głównym zadaniem dla naukowców jest dbanie o wiarygodność samej nauki. System wiedzy nie utrzyma się bez zaufania — na tym właśnie polega nasz sukces gatunkowy, że ustalenia innych przyjmujemy za swoje, zakładając ich rzetelność. I właśnie na budowaniu tego zaufania muszą przede wszystkim koncentrować się zasady i dobre praktyki etyki badań naukowych.

Wiarygodność nauki Czytaj dalej

Grafika: Jan Zych, AI

Jak publikować i na tym nie stracić

Etyki nie da się sprowadzić ani do prostych regułek po­stępowania, ani paragrafów zawartych w ustawach czy kodeksach. Zwyczajowe reguły nie obejmują nowych zjawisk, a prawo skupia się na formułowaniu jedynie koniecznych warunków należytego funkcjonowania. „Legalne” wcale nie musi zatem oznaczać „etyczne”. Aby odpowiedzieć na pytanie, co jest „etyczne”, musimy popatrzeć na szeroki kontekst procesów, których będą dotyczyły nasze decyzje. Ta ogólna zasada dotyczy także kwestii publikowania wyników badań naukowych.

Jak publikować i na tym nie stracić Czytaj dalej

Berlin, Bundestag. Fot.: Witold Stachnik Zdjęcie z wystawy „Geometria”, przygotowanej na 70-lecie KKF
,

Jak prowadzić badania naukowe z udziałem ludzi?

Szukając odpowiedzi na postawione w tytule pytanie, zacznijmy od popularnego wśród naukowców stwierdze­nia: każdy, kto prowadzi badania naukowe z udziałem ludzi, „mniej więcej” wie, jak je poprawnie prowadzić. To przekonanie wynika z kilku powodów: uznanej w danym środowisku naukowym praktyki badawczej, społecznej akceptacji moralnej pewnych zasad postępowania (i dezaprobaty innych) oraz własnej moralnej wrażliwości. Część naukowców jest skłonna uznać, że to powinno wystarczyć. Po co komplikować to, co wydaje się proste i oczywiste, zwłaszcza jeśli wiąże się z tym dodatkowy wysiłek? W takiej postawie nie ma nic dziwnego — tak działa nasza moralność, która w dużej mierze opiera się na ruty­nie i społecznym przyzwoleniu.

Jak prowadzić badania naukowe z udziałem ludzi? Czytaj dalej

Przewijanie do góry